FSC-STD-40-004 V3-1 là tiêu chuẩn chính mà doanh nghiệp phải đáp ứng để được chứng nhận chuỗi hành trình sản phẩm FSC (FSC CoC). Phiên bản này có hiệu lực từ 01/09/2021 và vẫn là phiên bản đang áp dụng. FSC đang sửa đổi tiêu chuẩn sang phiên bản V4-0; theo kế hoạch FSC công bố, bản mới dự kiến ban hành đầu năm 2027.
Bài viết giải thích ký hiệu tiêu chuẩn, cấu trúc, điểm mới quan trọng của V3-1 và những gì doanh nghiệp nên theo dõi về bản sửa đổi.
Nếu doanh nghiệp chưa nắm khái niệm FSC CoC, xem trước bài FSC CoC là gì?
1. Đọc ký hiệu FSC-STD-40-004 V3-1
| Thành phần | Ý nghĩa |
|---|---|
| FSC | Forest Stewardship Council – Hội đồng Quản lý Rừng |
| STD | Standard – tiêu chuẩn (văn bản có yêu cầu bắt buộc) |
| 40 | Nhóm tài liệu về chuỗi hành trình (CoC) |
| 004 | Số hiệu tài liệu: Chain of Custody Certification |
| V3-1 | Phiên bản 3, lần sửa đổi 1 |
Một số tài liệu FSC liên quan doanh nghiệp thường gặp:
| Tài liệu | Nội dung |
|---|---|
| FSC-STD-40-003 | Chứng nhận CoC nhiều địa điểm |
| FSC-STD-40-005 | Yêu cầu nguồn gỗ có kiểm soát (Controlled Wood) |
| FSC-STD-40-007 | Nguyên liệu thu hồi, tái chế |
| FSC-STD-50-001 | Yêu cầu sử dụng nhãn hiệu FSC |
| FSC-STD-20-011 | Quy định cho tổ chức chứng nhận khi đánh giá CoC |
2. Hiệu lực và thời gian chuyển đổi
Ngày hiệu lực: 01/09/2021 (FSC đã lùi ngày hiệu lực theo quyết định ngày 19/03/2021).
Thời gian chuyển đổi: 15 tháng, từ 01/09/2021 đến 31/12/2022.
Như vậy, từ năm 2023, mọi doanh nghiệp có chứng chỉ FSC CoC đều được đánh giá theo V3-1.
3. Cấu trúc tiêu chuẩn: 4 phần, 16 mục
| Phần | Các mục | Nội dung chính |
|---|---|---|
| I. Yêu cầu chung | 1–7 | Hệ thống quản lý CoC; mua nguyên liệu; xử lý, nhận diện nguyên liệu; hồ sơ; bán hàng; tuân thủ pháp luật về tính hợp pháp của gỗ; yêu cầu lao động cốt lõi FSC |
| II. Kiểm soát tuyên bố FSC | 8–11 | Thiết lập nhóm sản phẩm; hệ thống chuyển giao; hệ thống tỷ lệ phần trăm; hệ thống tín chỉ |
| III. Yêu cầu bổ sung | 12–13 | Sử dụng nhãn FSC; thuê ngoài gia công |
| IV. Điều kiện áp dụng | 14–16 | Chứng nhận đơn lẻ, nhiều địa điểm, theo nhóm |
Cách các yêu cầu này được triển khai tại doanh nghiệp (kiểm soát nhà cung cấp, cân đối khối lượng, chứng từ bán hàng…) được trình bày tại bài chứng nhận FSC CoC: chi phí, quy trình và những điều doanh nghiệp cần biết.
4. Điểm mới quan trọng nhất của V3-1: yêu cầu lao động cốt lõi FSC
V3-1 bổ sung yêu cầu lao động cốt lõi FSC (FSC Core Labour Requirements) – các yêu cầu tuân thủ xã hội có thể đánh giá được, dựa trên các Công ước cơ bản của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO). Doanh nghiệp phải chứng minh:
Không sử dụng lao động trẻ em.
Không sử dụng lao động cưỡng bức.
Không phân biệt đối xử trong việc làm và nghề nghiệp.
Tôn trọng quyền tự do hiệp hội và thương lượng tập thể.
Cách đáp ứng theo V3-1:
Ban hành tuyên bố chính sách cam kết với các yêu cầu lao động cốt lõi và triển khai trong thực tế.
Tự đánh giá theo rủi ro: doanh nghiệp mô tả cách áp dụng từng yêu cầu vào hoạt động của mình, dùng biểu mẫu tự đánh giá của FSC.
Có thể dùng chứng nhận xã hội khác để chứng minh tuân thủ, nếu chương trình đó được FSC chấp nhận.
Song song, tiêu chuẩn đánh giá dành cho tổ chức chứng nhận (FSC-STD-20-011 V4-2) bổ sung yêu cầu phỏng vấn người lao động, kiểm tra việc ban hành và thực hiện chính sách, và đánh giá bản tự đánh giá của doanh nghiệp.
Ở Việt Nam, doanh nghiệp đối chiếu thêm với Bộ luật Lao động và các quy định liên quan. Bản tự đánh giá cần có bằng chứng thực tế (hồ sơ tuyển dụng, kiểm tra tuổi lao động, hợp đồng, bảng lương, quy chế…), không chỉ là văn bản cam kết.
Nhận tư vấn "Rà soát hệ thống FSC CoC theo yêu cầu lao động cốt lõi"
5. Bản sửa đổi V4-0: tiến độ và mốc dự kiến
FSC đang sửa đổi bộ tiêu chuẩn chuỗi hành trình, gồm FSC-STD-40-004, FSC-STD-40-003, FSC-STD-40-007, FSC-PRO-40-003 và tiêu chuẩn đánh giá FSC-STD-20-011.
| Mốc | Nội dung |
|---|---|
| 08–10/2024 | Tham vấn báo cáo giai đoạn khái niệm |
| 15/11/2025 – 25/01/2026 | Tham vấn dự thảo lần 1 |
| 15/05 – 15/06/2026 | Tham vấn dự thảo lần 2 (FSC-STD-40-004 V4-0 D2-0) – vòng tham vấn cuối |
| 01/01/2027 (dự kiến) | Ban hành tiêu chuẩn sửa đổi |
| 01/07/2027 (dự kiến) | Ngày hiệu lực, sau đó là 18 tháng chuyển đổi |
Các mốc dự kiến theo thông báo của FSC (5/2026), có thể thay đổi.
Doanh nghiệp nên làm gì lúc này?
Tiếp tục duy trì hệ thống theo V3-1 – đây vẫn là phiên bản được đánh giá.
Theo dõi thông báo của FSC và tổ chức chứng nhận về bản V4-0 chính thức.
Khi V4-0 ban hành, rà soát khoảng cách và cập nhật quy trình trong thời gian chuyển đổi, không cần chờ đến cuối giai đoạn.
6. Câu hỏi thường gặp
Tiêu chuẩn FSC CoC hiện hành là phiên bản nào? FSC-STD-40-004 V3-1, có hiệu lực từ 01/09/2021.
V3-1 khác V3-0 ở điểm nào quan trọng nhất? Bổ sung yêu cầu lao động cốt lõi FSC: tuyên bố chính sách, tự đánh giá theo rủi ro, và tổ chức chứng nhận phỏng vấn người lao động khi đánh giá.
Khi nào áp dụng FSC-STD-40-004 V4-0? Theo kế hoạch FSC công bố, bản sửa đổi dự kiến ban hành 01/01/2027, có hiệu lực 01/07/2027 với 18 tháng chuyển đổi. Doanh nghiệp nên kiểm tra lại khi FSC ban hành chính thức.
Doanh nghiệp đang có chứng chỉ có phải làm lại từ đầu khi V4-0 ra đời không? Không. Doanh nghiệp được chuyển đổi trong thời gian chuyển tiếp, thường qua các đợt đánh giá định kỳ, sau khi cập nhật hệ thống theo yêu cầu mới.
7. Kết luận
FSC-STD-40-004 V3-1 là căn cứ để đánh giá mọi chứng chỉ FSC CoC hiện nay, với điểm nhấn là yêu cầu lao động cốt lõi. Bản V4-0 đang ở giai đoạn cuối của quá trình sửa đổi; doanh nghiệp nên duy trì tốt hệ thống theo V3-1 và chuẩn bị rà soát khi bản mới ban hành. Thông tin về quy trình và chi phí chứng nhận có tại bài đích FSC CoC.
Nguồn tham khảo
FSC – Revised chain of custody standard: effective date and transition period
FSC – Consultation on revised Chain of Custody standards (15/05–15/06/2026)
FSC Connect – Revision of Chain of Custody standards
Luật sư Trần Thị Mai có hơn 10 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực pháp lý, trách nhiệm xã hội, ESG và phát triển bền vững.
XEM THÊM
